Cengiz Topel, 8 Ağustos 1964 yılında Kıbrıs’ta uçağı düşürüldü, paraşütle atlayıp Rumlar tarafından esir alındı ve maalesef burada detaylarını yazamayacağım şekilde işkence edilerek öldürüldü. O’nu hiçbir zaman unutmayalım, unutturmayalım. KKTC’nin bugün bağımsız olması için canını verdi sır vermedi. Ruhu şad olsun. İşte detaylar:
Cengiz Topel ve Erenköy Direnişi
Cengiz Topel, 1934 İzmit doğumludur. Topel 1945-1946 eğitim-öğretim yılında İstanbul’da Kadıköy Ilkokulu’nu, 1949’da da İstanbul Yeldeğirmeni Ortaokulu’nu bitirir. 1953 yılında Kuleli Askerî Lisesi’nden mezun olan Topel, 1955 yılında ise Türk Hava Kuvvetleri’ne katılmaya hak kazanan bir asteğmen olarak Kara Harp Okulu’nu bitirir. Aynı yıl Türk pilotlarına NATO kapsamında olmak üzere ABD ve Kanada’da eğitim verilmesi planlanır.
Cengiz Topel ilk önce Gaziemir’de daha sonra da Kanada’da eğitim görür ve çeşitli eğitimleri alarak 1957’de pilot brövesini takar. 30 Ağustos 1963 tarihinde yüzbaşılığa terfi eder. Topel, F-100 uçağında harekat yapabilecek yeteneklere sahip gözde bir pilot olmayı başarmıştır.
TÜRKLERE KIYIM HAREKETİ
Aynı yıl Kıbrıs’ta 21 Aralık 1963’te Rum tedhiş örgütü EOKA, Kıbrıs’ta Türklere karşı kıyım hareketlerine başlar. Tarih sayfalarında Kanlı Noel olarak hatırlanan bu olaylar sonucunda, Türk jetleri Kıbrıs üzerinde uyarı uçuşları yapar. Geçici bir suskunluktan sonra Rumlar AKRİTAS planını harekete geçirmek için saldırılarını sürdürür.
Nitekim kapsamlı bir askerî hazırlıktan sonra, Rum ve Yunan askerlerinden oluşan 15.000 kişilik bir kuvvetle bu kez Türkiye için stratejik bir önemi olan Erenköy’e saldırırlar. Rumlar, Kıbrıslı Türkleri bütünüyle denize dökene kadar saldırılarını sürdürmeye kararlıdırlar. Rumlar, Ada sathından yüzlerce otobüsle Türklerin denize dökülüşünü seyretmek için gelirler.
Rum gazetelerinden Mahi, “Küçük Asya yenilgisinin intikamı alınacaktır.” diye manşet dahi atar. Potansiyel bir katliam tehdidi altında olan Kıbrıslı Türkler, Erenköy’ü savunmaya geçerler. Erenköylüler, çevre köyler, mücahitler, hatta Türkiye ve İngiltere’de eğitim gören Kıbrıs Türk öğrencilerinden oluşan 700 kişilik bir güç Erenköy’ü kahramanca savunmaya çalışır.
Zor şartlar altında Rumların çok ağır silah ve toplarına karşı 3 gün direnmeyi başaran Kıbrıs Türkleri gözünü Anadolu’dan gelecek olan yardıma çevirir. 8 Ağustos 1964 yılında beklenen gün gelir ve Türk jetleri Erenköy semalarında görülür.
Türk jetleri keşif uçuşunun ardından, Rum mevzilerini bombalayarak yerle bir eder. İşte bu hava harekatı sırasında Türk Hava Kuvvetleri’ne ait dörtlü F-100 kolunun lideri olan seçkin pilot Cengiz Topel, Gemikonağı Limanı’nda bulunan Rum gemisini bertaraf etmek üzere dalış yaptığı sırada uçağı, uçaksavar ateşi ile yara alır. Usta pilot Topel koltuğunu fırlatır ve paraşütle uçaktan kurtulur. Ancak Rum mevzilerine yakın bir yere iner ve esir olur.
İŞKENCE İLE ŞEHİT EDİLİYOR
8 Ağustos 1964 tarihinde Kıbrıs Harekâtı sırasında Eskişehir’den Kıbrıs’a, dörtlü kol komutanı olarak gönderildi. F-100 uçağıyla uçuş esnasında uçağı yerden isabet alarak düşürüldü. Paraşütle atlamayı başardı, fakat Rumlar tarafından esir alındı. Uluslararası savaş hukukunun esirleri kapsayan maddelerine aykırı olarak yapılan işkenceler sonucu şehit oldu. Kıbrıs’taki ilk Türk hava harp kaybı olan Cengiz Topel’in hastanede öldüğü açıklandı, ancak naaşı ısrarlı girişimler sonucu 11 Ağustos 1964 tarihinde Rumlardan alınabildi.
Rumlarca işkenceyle şehit edilen Pilot Yüzbaşı Cengiz Topel’in naaşını teslim alan Türk doktor Zihni Uzman: Gördüklerim karşısında günlerce ağladım. Vücudunun bütün organlarında işkence izleri vardı. Yara, kırık ve eziklerle doluydu. Uzman, 11 Ağustos günü Lefkoşa Genel Hastanesi’nde ilk yardım mesul doktoru vazifesiyle nöbetçi olduğunu, o gün öğleden sonra Pilot Yüzbaşı Cengiz Topel’in cenazesinin BM Barış Gücü askerlerince hastaneye getirildiğini söyledi.
Cengiz Topel’in naaşının getirileceğini duyan Lefkoşa’daki Türkler ve hekimlerin büyük bir bölümünün hastaneye geldiğini anlatan Uzman, “Cengiz Topel’in insanlık dışı işkencelere maruz kalmış cenazesini teslim aldım.
Şehidin naaşının 12 Ağustos 1964’te uçakla Türkiye’ye gönderildiğini dile getirdi. Kıbrıs’ta, Adana’da, Ankara ve İstanbul’da yapılan törenlerden sonra 14 Ağustos 1964 tarihinde Edirnekapı’daki Sakızağacı Hava Şehitliği’nde toprağa verildi.
EDEBİYATIMIZDA CENGİZ TOPEL
Kıbrıs şehitlerinin âdeta simgesi sayılan Pilot Yüzbaşı Cengiz Topel Kıbrıs ve Türkiye’de kimi edebî eserlere konu olmuş, hakkında pek çok şiir yazılmıştır. Bu isimler arasında Fazıl Hüsnü Dağlarca, Arif Nihat Asya ve Behçet Kemal Çağlar gibi tanınmış şairleri görmek de mümkündür.
Cengiz Topel en çok şiir kitaplarında konu kahramanı olarak geçmektedir. Turgut Özakman’ın Çılgın Türkler Kıbrıs adlı romanı, Sabahattin İsmail’in Bir Savaşın Tasviri adlı öykü kitabı gibi istisnai eserlerde de Cengiz Topel’e ilişkin konuyu görmek mümkündür. Fehamet Öğün’ün Kıbrıs semalarında şehit düşen Cengiz Topel için “Yaşayan Cengiz Topel” adlı bir piyesi de vardır. Bu piyes 15 Mayıs 1970’te şehitleri anma gününde oynanmıştır
“Yüzbaşı vatan için verdin canını Albayrak taşıyor asil kanını Mateminle ağlar yurdun dört yanı Analar, bacılar ağlar Cengiz Topel’im Has evladısın bu güzel vatanın İzinde yörüdün Büyük Atanın Tarihlere geçti şerefin şanın Seni anar bütün ecdadın Cengiz Topel’im
Türkiye’nin tanınmış şairlerinden Behçet Kemal Çağlar “İnsan Kartallara” başlıklı şiirine, Kur’ân-ı Kerim’den Fil suresini aktararak başlar: “Görmedin mi Rabbin ne yaptı o fillere binenleri. Ortada ne malları kaldı ne bedenleri. Gagasında kızgın çakıl taşları. Sürü sürü kuşları. Üstlerine gönderdi. Başağı yolunmuş sapa gönderdi.” ve şiirini Cengiz Topel’e ithaf eder:
Kaynak: https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/1070266
